Beter slapen dankzij yoga

Het begin van de herfst betekent voor veel mensen toenemende stress. De zomervakantie ligt achter ons, de kinderen moeten weer naar school en de dagen worden steeds korter. Stress die ook vaak gepaard gaat met slecht slapen, en voor je het weet kom je in een vicieuze cirkel terecht.

Beter slapen dankzij yoga

Met ‘Yoga voor het slapengaan’ probeert Yoga Mandy alvast dat vervelende gevoel op het einde van de dag volledig weg te nemen. We spraken met haar over stress, slapen, ademhaling en … yoga natuurlijk.

Steeds meer mensen lijken open te staan voor yoga, klopt dat? 

“Mijn allereerste ervaringen als docente waren altijd met kinderen, maar in de yoga voor volwassenen merk je inderdaad wel een shift. Er is meer openheid ontstaan. Vooroordelen zoals ‘de hele zweverige yogi, vaak mannen met lange baarden in een wit gewaad’ nemen gelukkig af. Je hoeft lang niet heel lenig te zijn of spiritueel bezig te zijn om aan yoga te doen. Vandaag bevat ons publiek nog altijd iets meer vrouwen dan mannen, maar ook de mannen beginnen gelukkig het zinvolle van onze sport in te zien.”

Heeft de hele coronaperiode een invloed gehad op die interesse?

“Zelfs voor corona merkte ik al aan mensen dat ze meer nood hebben aan rust. Nood aan de ontspannende effecten van yoga. En sinds corona voel ik echt dat meer en meer mensen zich aangetrokken voelen tot de mentale voordelen. Rust, ontspanning en meer balans in het leven creëren. Want er zijn toch heel wat mensen die met mentale problemen worstelen, en met corona werd het gewone leven in vraag gesteld, want plots stopte alles.”

Beter slapen dankzij yoga

De zomervakantie loopt af, de dagen worden weer korter, dus de stress bij mensen begint toe te nemen?

“Ik merk het bij mezelf ook. De laatste dagen/weken van de vakantie, en de plannen voor het najaar die zich al opdringen. Je voelt het drukkende gevoel weer op je afkomen. En dat hoor ik ook bij de mensen. Begin september staat er dan ook altijd een ‘pauze’ op de yogalessen, want de aandacht verschuift nu even naar de kinderen, naar school, naar de hobby’s … En pas daarna gaan ze kijken of ze nog iets voor zichzelf kunnen inplannen.” 

Er zijn veel kinderen die bij mij wekelijks yoga komen volgen. En hier kunnen en mogen ze dan een uurtje helemaal zichzelf zijn. Bijna niets moet! Heel veel kinderen hebben het daar moeilijk mee, want er wordt ook van hen verwacht dat ze alles zo goed mogelijk doen.

Wordt de rat race waarin we zitten niet elk jaar groter en groter?

“Inderdaad, zowel op privé en sociaal vlak als op het werk. Er wordt enorm veel van de mensen gevraagd. We moeten niet alleen een goede job hebben en daar dan nog eens goed in zijn, maar daarnaast worden we verwacht sportief te zijn, een sociaal leven te hebben, af en toe eens te gaan eten, op reis gaan, de perfecte ouder te zijn ... Op elk vlak van het leven zijn de verwachtingen zeer hoog.”

Beter slapen dankzij yoga

Ligt de nadruk bij stress niet te vaak op de volwassenen? Ook kinderen ondervinden dit ongetwijfeld.

“Het is heel opvallend. Er zijn veel kinderen die bij mij wekelijks yoga komen volgen. En hier kunnen en mogen ze dan een uurtje helemaal zichzelf zijn. Bijna niets moet! Heel veel kinderen hebben het daar moeilijk mee, want er wordt ook van hen verwacht dat ze alles zo goed mogelijk doen. Ooit kreeg ik een vraag van een meisje tijdens een kamp. Ze vroeg of de yogales ook op zondag kon, want alle andere dagen van haar week waren al ‘volgeboekt’. Dat was een meisje van 9 jaar, en ze had alleen tijd op zondag. Het beste advies dat ik haar kon geven was om eens een dagje helemaal niets te doen.“

Is slecht slapen altijd het gevolg van stress, of kan het ook omgekeerd zijn?

“Het werkt op elkaar in. Het begint met één van de twee. Een beetje zoals het verhaal van de kip en het ei. Maar het werkt elkaar wel in de hand. Door stress ga je minder goed slapen, en door minder goed te slapen word je moe. Maar je wordt nog steeds verwacht om overdag te presteren. En dus is stress een logisch gevolg. En zo gaan beide zaken elkaar altijd maar versterken. Echte slaapproblemen zijn natuurlijk bij iedereen anders. Tijdens mijn yogalessen kan ik wel preventief helpen, maar ik ben geen arts of psycholoog. Een groot slaapprobleem ga je niet oplossen met yoga alleen, dus soms moet ik mensen wel doorverwijzen.”

Beter slapen dankzij yoga

Gebeurt het ook omgekeerd, dat dokters doorverwijzen naar jullie?

“Meer en meer. Ik krijg vaker mensen over de vloer die op aanraden van de dokter een sessie komen bijwonen. En dat is wel een goede evolutie.”

Ik probeer mensen die het moeilijk hebben om ‘s avonds in slaap te geraken een tool te geven om een soort van routine op te bouwen om voor het slapengaan even helemaal te ontspannen.

Heeft een yogadocente eigenlijk ooit last van stress?

“Zeer zeker (lacht). Het is lang niet zo omdat je vaak bezig bent met yoga, dat je dan per se een heel rustig persoon bent. Moest er iemand zijn die dat beweert, raad ik je aan die persoon niet te geloven. We blijven allemaal mensen. Het leven met de stress en de druk, het komt er ook voor ons allemaal bij. Altijd ontspannen en gelukkig zijn is een illusie, onmogelijk. Maar dankzij yoga leer je wel beter omgaan met bepaalde zaken, zoals bijvoorbeeld het verlies van iets of iemand. Het sterkt je mentaal. Ik ben zelf ook een vijftal maanden ziek geweest, en dankzij meditatie, yin en restorative yoga leerde ik wel beter accepteren dat het zo was, en kon ik meer focussen op de dingen die wel nog lukte. 

Beter slapen dankzij yoga

Je geeft momenteel een sessie “Yoga voor het slapengaan”. Wat mogen we daarvan verwachten?

“Het is een online les die wekelijks plaatsvindt. Heel ontspannend. 30 minuten lang aan de hand van ademhalingen, zelfmassage, yin yoga, restorative, mediteren … helemaal relaxen, ontspannen en genieten. Aangevuld met wat zachte bewegingen en zachte stretches, om de overgang te maken van de dag naar het slapengaan. Maar zeker niet intensief. Want voor het slapengaan heb je nood aan rust, en door intensief te sporten krijg je net energie.”

Wat is het doel precies van deze sessie? Wanneer is ze voor jou geslaagd?

“Ik probeer mensen die het moeilijk hebben om ‘s avonds in slaap te geraken een tool te geven om een soort van routine op te bouwen om voor het slapengaan even helemaal te ontspannen. Dit met simpele technieken die ze thuis kunnen uitvoeren. We hebben hiervoor ook een filmpje opgenomen, waardoor de mensen na de sessie ook wat regelmaat kunnen opbouwen. Want door één keer de sessie te volgen, zal je je slaapprobleem natuurlijk niet oplossen. Het blijft ook zeer belangrijk om ook overdag goed te bewegen. Alleen een half uurtje yoga op het einde van de dag is vaak niet genoeg. De combinatie van inspanning overdag, en ontspanning ‘s avonds, dat werkt meestal zeer goed.”

Wat is voor jou de grootste troef van de sport?

“De reden waarom ik volledig verliefd ben geworden op yoga is omdat je op een heel positieve manier met je lichaam aan de slag gaat. Je komt veel meer in verbinding met jezelf, met je grenzen en limieten. En dat is ook volledig oké. Andere sporten zijn vaak te competitief voor mezelf. Bij yoga speelt dat niet zo. Het belangrijkste is dat je luistert naar je lichaam en zo groei je ook en verleg je je grenzen. Tien jaar geleden had ik bijvoorbeeld nooit geloofd dat ik ooit yogadocente zou worden. Ik was totaal niet sportief en lenig, maar door regelmatig aan yoga te doen ben ik nu flexibeler en sterker geworden, zowel fysiek als mentaal, en luister ik ook echt naar mijn lichaam.”

Zelfs zonder slaapproblemen denk ik dat het preventief zeer zinvol is voor iedereen om dat half uurtje per week helemaal te gaan ontspannen. Dat doen we echt veel te weinig.

Ademhaling is een belangrijke factor bij heel wat sporten. Is yoga een ideale aanvulling voor alle sporters?

“Dat denk ik wel, omdat afwisseling zo belangrijk is. Een intensieve loper gaat altijd dezelfde spiergroepen aanspreken, dezelfde soort ademhaling, dezelfde uithouding. Terwijl je in yoga een bredere waaier van stretches en spieren aanspreekt. Een ideale aanvulling dus. Ook het mentale aspect is vaak voor duursporters wel belangrijk.” 

Heb je enkele kleine tips waar mensen op kunnen letten tegen stress en om beter te slapen?

“De belangrijkste sleutel voor mij is je ademhaling. Die is er altijd, maar er zijn zeer weinig momenten op een dag dat we er bewust mee bezig zijn. Gewoon in de loop van de dag af en toe opmerken hoe je ademt, kan al wonderen doen voor je zenuwstelsel. Op een rustige plaats een paar keer diep in- en uitademen kan een goede oefening zijn. Een tweede tip is om minstens eenmaal per dag de spanning in je lichaam vast te stellen. Vaak situeert die zich in je schouders, kaken of op je voorhoofd. Tot slot kan je ook nog je lichaamshouding monitoren door gewoon te kijken hoe je staat. Welke spieren gebruik je hiervoor, en hoe kan je hier kleine dingen aan aanpassen om comfortabeler te staan? Door aan yoga te doen, ben ik me daar althans veel bewuster van geworden.”

Beter slapen dankzij yoga

Waarom zouden mensen moeten deelnemen aan de sessie ‘Yoga voor het slapengaan’?

“Zelfs zonder slaapproblemen denk ik dat het preventief zeer zinvol is voor iedereen om dat half uurtje per week helemaal te gaan ontspannen. Dat doen we echt veel te weinig. Het voordeel is: het is online, elke woensdagavond live, maar er is een replay beschikbaar. Je kan het dus afspelen wanneer het voor jou het beste uitkomt. De sessie is zeer laagdrempelig en toegankelijk voor kinderen. En tot slot denk ik dat gewoon iedereen er baat bij heeft om eens even niets te moeten, en volledig tot jezelf te komen.”

Beter slapen dankzij yoga

Wie is Yoga Mandy?

Yoga Mandy is voltijds kleuteronderwijzeres, maar daarnaast geeft ze ook yogalessen aan kleuters, kinderen, tieners en volwassenen. Van de meer ontspannende vormen zoals yin of restorative yoga, naar meer actievere. Ook 1 op 1 begeleiding bij je thuis is mogelijk. “Een ruim aanbod voor iedereen. Ik werk graag op maat van de mensen. Beginnende yogi of meer gevorderd? Ik stem me af op mijn publiek.”