Hoe kies je een bitje (gebitsbeschermer) voor veldhockey?

• Federale verplichting: in België is het dragen van een bitje verplicht tijdens officiële wedstrijden voor alle categorieën van de KBHB (Koninklijke Belgische Hockey Bond) en de VHL (Vlaamse Hockey Liga).
• CE-certificering: kies uitsluitend uitrusting die voldoet aan de norm EN 13277-4 of de Europese verordening (EU) 2016/425 (PBM categorie 2).
• Thermovormbaar materiaal: ethyleen-vinylacetaat (EVA) biedt het beste evenwicht tussen schokabsorptie, comfort en een nauwkeurige pasvorm.
• Specifieke situaties: spelers met een vaste beugel moeten kiezen voor speciale modellen ("bracket/ortho-bitjes"), meestal gemaakt van medische silicone.

Veldhockey is een fysieke sport waarbij de bal snelheden van boven de 100 km/u kan bereiken. Om het risico op letsel aan het gebit te beperken, heeft de Koninklijke Belgische Hockey Bond het dragen van een gebitsbeschermer strikt verplicht gesteld voor alle spelers tijdens officiële wedstrijden en trainingen.

Een kwalitatief bitje doet meer dan enkel de snijtanden beschermen: het absorbeert de schokgolf, vermindert het risico op kaakfracturen en verkleint de kans op hersenschuddingen door de impact op de schedel op te vangen.

De markt is verdeeld in drie grote categorieën, elk met een ander niveau van pasvorm en schokdemping.

Vaak instapmodellen zonder pasvorm op maat. Ze bieden weinig grip doordat je de tanden op elkaar moet klemmen om ze op hun plek te houden, wat het ademen en communiceren bemoeilijkt.

De meest gekozen optie onder Belgische hockeyers. Gemaakt van polymeer (EVA) dat zacht wordt in warm water. Eenmaal in de mond vormt het bitje zich nauwkeurig naar je gebit door lichte druk van de tong en vingers. Dit zorgt voor uitstekende schokdemping en een stevige pasvorm.

Gemaakt op basis van een fysieke of digitale afdruk door de tandarts. Biedt mm-precisie en een optimale drukverdeling. Dit is de aanbevolen optie voor topsporters, al ligt de prijs hoger.

Om het belang van een goed passend bitje te onderstrepen, deelt Julien, technisch verantwoordelijke bij een hockeyclub in de provincie Luik, zijn ervaring op het veld:

"We merken elk seizoen dat jonge spelers hun bescherming uitnemen tijdens tactische uitleg omdat ze niet duidelijk kunnen praten. Een slecht gevormd of goedkoop bitje belemmert de ademhaling en communicatie. Sinds we vanaf de U9-categorie een strikt vormprotocol hanteren, houden onze spelers hun bitje de hele training in zonder ongemak. Het is een kwestie van veiligheid én speelcomfort."

De juiste maat hangt vooral af van de leeftijd en de ontwikkeling van de kaak. Een te groot bitje veroorzaakt kokhalzen en tandvleesirritatie, terwijl een te klein model de achterste kiezen onbeschermd laat.

• Junior (Kindermaat): geschikt voor spelers jonger dan 11 à 12 jaar, voordat het definitieve volwassen gebit is doorgebroken.
• Senior (Volwassene): ontworpen voor tieners (vanaf 12-13 jaar) en volwassenen.

Jonge hockeyers met een vaste beugel vereisen extra aandacht. Gebruik nooit een standaard thermovormbaar EVA-bitje over een vaste beugel. Bij het verwarmen kan het zachte plastic zich vastzetten rond de slotjes (brackets) of draden. Dit kan de beugel beschadigen bij het verwijderen of de orthodontische correctie verstoren.

Gespecialiseerde merken maken bitjes van soepele medische silicone. Deze hebben een speciaal kanaal dat over de beugel past zonder te kleven. Ze beschermen de lippen doeltreffend tegen snijwonden door het metaal bij een bal- of stickimpact.